Wystąpienie: Witold Tumanowicz

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W drugim czytaniu procedujemy nad projektem, w którym prace komisji przyniosły przede wszystkim zmiany legislacyjne, techniczne oraz doprecyzowanie zasad dalszego orzekania przez sędziów po ukończeniu 65. roku życia. Doprecyzowano m.in., komu sędzia ma składać oświadczenie o zamiarze dalszego zajmowania stanowiska. Co do zasady będzie to prezes właściwego sądu apelacyjnego, natomiast w przypadku samego prezesa sądu apelacyjnego - minister sprawiedliwości, z zawiadomieniem Krajowej Rady Sądownictwa. Zmodyfikowano również przepisy dotyczące zmniejszonego przydziału spraw. Sędzia, który zdecyduje się kontynuować orzekanie po ukończeniu 65. roku życia, będzie mógł pracować z pełnym przydziałem spraw albo skorzystać z jego zmniejszenia o 50%. Jednocześnie ograniczona zostaje rola Krajowej Rady Sądownictwa, której zgoda nie będzie już konieczna do dalszego orzekania po osiągnięciu ustawowego wieku.

Ta ustawa ma dwa istotne aspekty. Z jednej strony może pozwolić zatrzymać w sądach większą liczbę doświadczonych sędziów, co wobec prognozowanego wzrostu liczby przejść w stan spoczynku może pomóc w rozpoznawaniu spraw. Z drugiej strony nie możemy ignorować trwających sporów wewnątrz wymiaru sprawiedliwości, w tym konfliktów dotyczących statusu sędziów powołanych z udziałem KRS ukształtowanej po 2017 r., tej, która była nazywana neo-KRS-em. Teraz tak naprawdę na tej samej zasadzie, na podstawie tej samej ustawy KRS została powołana przez obecną większość.

Nowe przepisy mogą umożliwić dalsze orzekanie również sędziom zaangażowanym w te spory. Samo zwiększenie liczby czynnych sędziów nie gwarantuje więc rozwiązania problemów organizacyjnych sądów. Dlatego podtrzymujemy stanowisko przedstawione w pierwszym czytaniu. Najważniejsze jest to, czy proponowane zmiany rzeczywiście skrócą czas oczekiwania obywateli na wyrok, a nie to, która strona sporu o wymiar sprawiedliwości uzyskała większy wpływ na funkcjonowanie sądów.

Dostrzegając zarówno możliwe korzyści kadrowe, jak i nierozwiązane problemy związane z funkcjonowaniem wymiaru sprawiedliwości, klub Konfederacji wstrzyma się od głosu przy tym projekcie. Dziękuję bardzo.