Wystąpienie: Robert Jagła

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicji Obywatelskiej, po owocnych pracach w połączonych komisjach: Komisji do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych oraz Komisji Gospodarki i Rozwoju, mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec rządowego projektu, druk sejmowy nr 3159, o wsparciu przedsiębiorców z sektorów energochłonnych z tytułu ponoszenia kosztów energii elektrycznej.

To projekt przemyślany i priorytetowy. Opiera się na dwóch filarach: skutecznej tarczy dla polskiego przemysłu oraz odpowiedzialnym zarządzaniu finansami państwa. Obecne uwarunkowania rynkowe stawiają przemysł w całej Europie przed poważnym sprawdzianem. Wysokie ceny energii elektrycznej w Polsce, sięgające okresowo ponad 140 euro za 1 MWh, bezpośrednio uderzają w rentowność hut, zakładów chemicznych, producentów szkła, ceramiki czy nawozów. Brak zdecydowanej reakcji oznaczałby utratę konkurencyjności i, w skrajnych przypadkach, relokację kapitału poza Unię Europejską. Nie zamierzamy bezczynnie obserwować tego procesu. Odpowiadamy nowatorskimi rozwiązaniami opartymi bezpośrednio na unijnych ramach pomocy publicznej CISAF oraz tymczasowych wytycznych antykryzysowych METSAF. Po pierwsze, dopłaty do energii elektrycznej. Chodzi o pokrycie do 50% kwalifikującego się zużycia energii. Pomoc będzie przyznawana maksymalnie przez 3 kolejne lata. Po drugie, maksymalny preferencyjny limit METSAF. Dla energii zużytej w okresie kryzysowym podnosimy pułap obniżenia cen o dodatkowe 20 punktów procentowych, aż do 70% dla najbardziej obciążonych podmiotów. Po trzecie, inwestycje zamiast prostej subwencji. To kluczowy bezpiecznik transformacyjny. Minimum 50% łącznej kwoty przyznanego wsparcia musi zostać przeznaczone na zielone projekty rozwojowe: dekarbonizację, efektywność energetyczną czy odnawialne źródła energii.

Zgodnie z kluczową poprawką połączonych komisji, inwestycje muszą być zrealizowane ściśle na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jednocześnie komisje usunęły zbędne bariery biurokratyczne, wykreślając rygorystyczne wymogi dotyczące dysponowania nieruchomością czy posiadania 20% sztywnego wkładu własnego. Warunkiem koniecznym do uzyskania dopłat jest wpis do wykazu odbiorców przemysłowych prowadzonego przez prezesa URE. Operatorem wypłaty z ramienia rządu zostaje Bank Gospodarstwa Krajowego. Harmonogram alokacji budżetu operacyjnego o łącznej wartości 4,8 mld zł na lata 2027-2030 wygląda następująco: w 2027 r. będzie to 800 mln zł na uruchomienie zasadniczego funduszu. W latach 2028 i 2029 po 1,6 mld zł rocznie. To faza maksymalnej stabilizacji i finansowania inwestycji. W 2030 r. będzie to 800 mln zł na domknięcie cyklu wsparcia i ewaluację projektów dekarbonizacyjnych.

Szanowni Państwo! Wysoka Izbo! Odpowiedzialność za państwo wymaga wskazywania bezpiecznych, rynkowych źródeł finansowania. Napięcia geopolityczne wygenerowały w sektorze paliwowo-energetycznym tzw. rentę ekonomiczną, nadzwyczajne, niezawinione zyski, niezwiązane bezpośrednio z innowacyjnością firm. Ciężar osłony przemysłu nie może spoczywać wyłącznie na podatnikach. Dlatego projekt wprowadza czasową, degresywną stawkę podatku CIT, podwyższoną w stosunku do standardowej 19% stawki. Obejmie ona wyłącznie wąską grupę największych podmiotów z sektorów: energetycznego, paliwowego oraz górniczego o przychodach przekraczających 50 mln euro rocznie. Wynosić będzie 30% w 2027 r., 26% w 2028 r., 23% w 2029 r. W roku 2030 stawka podatku dla tych podmiotów powróci do standardowych 19%. Pozyskane środki wprost sfinansują osłonę przemysłu energochłonnego, pozwalając jednocześnie utrzymać strategiczne wydatki obronne naszego państwa na bezpiecznym poziomie, co najmniej 5% PKB.

Przepisy wpierające przemysł wejdą w życie od 1 stycznia 2027 r., idealnie korespondując z nowymi przepisami dochodowymi.

Podsumowując, chcę powiedzieć, że projekt tej ustawy to modelowe połączenie solidarności gospodarczej, niskoemisyjnej transformacji oraz twardego bezpieczeństwa państwa. Chronimy polskie fabryki, zabezpieczamy setki tysięcy miejsc pracy i dbamy o stabilność finansów publicznych.

Wysoka Izbo! Klub Parlamentarny Koalicji Obywatelskiej popiera projekt ustawy wraz z poprawkami przyjętymi przez połączone komisje i wnosi o skierowanie go do trzeciego odczytania. Dziękuję. (Oklaski)